DEEL 2: JONGEREN & OUDERS ALS ERVARINGSDESKUNDIGEN

ExpEx: korte lijntjes met
hulpverleners

In verschillende regio’s in Nederland bestaat sinds 2014 het project ExpEx (Experienced Experts), dat jongeren opleidt om hun eigen ervaringen binnen de jeugdhulp in te zetten, met als doel de jeugdhulp te verbeteren. ExpEx Amsterdam wordt ondersteund door verschillende samenwerkingspartners, waaronder Altra, Arkin, de Bascule, jeugdbescherming Amsterdam, TEAM ED en de gemeente Amsterdam. “Het idee achter ExpEx is je eigen ervaringen ombuigen naar iets positiefs”, vertelt Lotte Bout, coördinator van ExpEx Amsterdam. “Dat hoeven overigens niet alleen slechte ervaringen te zijn. Sommige van onze jongeren hebben juist heel goede ervaringen met jeugdzorg en willen dat kenbaar maken.”

De ExpEx-jongeren volgen een opleiding van 12 weken, voor ze worden ingezet. Een deel van de werkzaamheden bestaat uit een ‘hoopverlenersproject’, waarbij een ervaringsdeskundige maximaal vijf ontmoetingen heeft met iemand die hulp nodig heeft. “Een soort maatjes-traject, om een luisterend oor te bieden en ervaringen te delen.” Daarnaast worden de ExpEx-jongeren als adviseur ingeschakeld door zorgaanbieders om mee te denken over het verbeteren van de jeugdhulp. “Bijvoorbeeld bij casuïstiek-besprekingen of over te ontwikkelen beleid. Ook zijn ExpEx inzetbaar als voorlichters.”

Voor de samenwerkende partners heeft het inschakelen van ExpEx een aantal voordelen. “Wij zijn snel inzetbaar. Er zijn korte lijntjes tussen ons en onze partners. Daarnaast is het voor de organisaties financieel aantrekkelijk om iemand van ons in te zetten voor een project. In het verleden is de visie van het kind niet altijd meegenomen in de jeugdhulp. Het is fijn dat er nu eindelijk aandacht voor is.”

WIE IS ER HIER AAN HET WOORD?

Lotte Bout

ExpEx Amsterdam

Bout studeerde maatschappelijk werk, werkte als ambulant ondersteuner bij het Leger des Heils en als generalist bij Samen DOEN. Vanwege haar eigen ervaringen binnen de jeugdzorg wilde ze graag als ervaringsdeskundige aan de slag, eerst als vrijwilliger bij WEET en nu als coördinator bij ExpEx.

DEEL 2: JONGEREN & OUDERS ALS ERVARINGSDESKUNDIGEN

Pleegoudernetwerk Zaanstad

Nadat het een tijdje in onbruik was geraakt, is in 2019 het overleg met pleegouders in Zaanstad opnieuw gestart. De bijeenkomsten worden georganiseerd door twee pleegouders, Spirit, WSG en de gemeente Zaanstad. Bart Rijke, adviseur Jeugd bij de gemeente: “Het doel van de bijeenkomsten is dat pleegouders hun ervaringen met pleegzorg uitwisselen, vertellen wat ze eventueel missen in de hulp en hoe dat beter kan. Dat kan heel praktisch zijn: zo hoorden wij dat mensen informatie misten. Samen met de pleegzorgorganisaties hebben we nu een document gemaakt, met de nodige informatie en nuttige links, die we samen actueel houden. Ook bleek dat er behoefte is om meer te weten over de zeggenschap over een pleegkind. Tijdens de tweede bijeenkomst is door een deskundige uitgelegd wat de rechten en plichten van pleegouders en ouders zijn. Daarnaast horen we de ervaringen van ouders met de pleegzorgorganisaties. Ouders missen dan soms de begeleiding die ze nodig hebben, zeker met kinderen die al veel hebben meegemaakt. Dat is voor ons een teken om dat met de organisaties te bespreken.” Rijke is blij met de herstart van het pleegouderoverleg. “Zij organiseren het zelf, wij zorgen alleen voor een locatie die voor iedereen bereikbaar is. Als wij iets willen bespreken, kunnen we aanschuiven. Als gemeente hechten wij eraan dat er naast de professionele hulp ook informele steun is. De ouders in het netwerk zijn elkaars gelijke, hun ervaringen sluiten meer aan bij het gewone leven. Het uitwisselen van ervaringen geeft een gevoel van herkenning.”

WIE IS ER HIER AAN HET WOORD?

Bart Rijke

Gemeente Amsterdam

Rijke werkt als adviseur en kennis­specialist Jeugd. Hij heeft veel ervaring met jongerenparticipatie, informele steun en ervaringsdeskundigen in het maatschappelijk domein. Voorheen werkte Bart Rijke in de jeugdhulp. Hij studeerde inrichtingswerk en sociale psychologie aan de UvA.